ÇEKİN LEHDAR AŞNİN CİROSUNUN MAKTU İMZALI KAŞE CİROSUNUN ÜZERİNE KURŞUN KALEM İLE KRATER YAZISININ SİLİK BİÇİMDE YAZMIŞ OLDUĞU – DAVACI TARAFIN CİRO SİLSİLESİNDE KOPUKLUK OLDUĞU İDDİASININ MÜMKÜN GÖRÜNMEDİĞİ,

T.C YARGITAY
11.Hukuk Dairesi
Esas: 2015 / 8718
Karar: 2016 / 3627
Karar Tarihi: 04.04.2016

ÖZET: Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, dava konusu çekin, lehdar …A.Ş.’nin cirosunun maktu imzalı kaşe cirosunun üzerine kurşun kalem ile KRATER yazısının silik biçimde yazmış olması durumunda bu durumun tam ciro sayılmayacağı, ciro edilen kişinin isminin gerçek veya tüzel kişinin tam olarak yazılmış olmasının kabul edilemeyeceği, lehdar .. A.Ş’nin ilk cirosunun, …İnşaat Madencilik Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. emrine ödeyiniz şeklinde yazılı olsaydı, tam ciro sayılacağı, cironun beyaz ciro olarak kabulün gerektiği, davacının …Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ……….. esas sayılı davası ile çek iptali kararının iyi niyetli hamili bağlamayacağı, ödemeden men yasağı kararının çıkartılmış olmasının da çeki alan iyi niyetli 3. kişiyi bağlamayacağı ve ileri sürülemeyeceği, 6102 sayılı …………. maddesine göre borçlu ile önceki hamillerden biri arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ilerin ileri sürülmesi ancak senedi iktisap ederken hamilin bilerek borçlunun zararına hareket etmiş olması halinde geçerli olacağı, nispi def’ilerin iyiniyetli 3. kişilere karşı ileri sürülemeyeceği, davacı tarafın ciro silsilesinde kopukluk olduğu iddiasının mümkün görünmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

(6102 S. K. m. 695)

Dava ve Karar: Taraflar arasında görülen davada …Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 28/04/2015 tarih ve 2014/208-2015/439 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, …. Özel Sağlık… A.Ş’nin çek hesabından 0040634 nolu, 09/05/2014 tarihli ve 9.004,00 TL bedelli çekin lehtar …A.Ş. emrine ödenmek üzere ciro edildiği, müvekkili şirketin bünyesinde çalışan …’un çekleri kaybettiği, ….Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/134 esas sayılı dosyasından çek iptalı davası açıldığı ve çeke ilişkin ödemeden men kararı alındığı, yasal süreç devam ederken çekin vade tarihi olan 09/05/2014 tarihinde dava konusu çekin H.. S.. tarafından ilgili banka şubesine tahsil edilmek üzere ibraz edildiği, çeke ilişkin ödemeden men yasağı kararından dolayı çek bedeli ödenmediği, bunun üzerine H.. S.. tarafından … Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2014/196 D.İş. Sayılı dosyasından ihtiyati haciz kararı alındığı ve cebri icra baskısı altında olan …A.Ş. Yetkilileri tarafından dosyaya 11.900,00 TL yatırıldığı, dava konusu çekin arkasında yer alan ciro silsilesinin kopuk olduğu, …A.Ş. tarafından müvekkili şirket emrine ödenmek üzere ciro edilen çekte müvekkili şirketin cirosunun bulunmadığı, cironun altında …Yapı inşaat şirketi cirosunun bulunduğu, söz konusu cironun altındaki M.. D.. adına yapılan şahıs cirosunun görüldüğü, M.. D..’ın aynı zamanda UM güçbirliği yapı inşaat şirketi sahibi ve yetkilisi olduğu, tacir vasfına haiz birisi olarak yaptığı cironun usulsüz ve geçersiz olduğunu bilebilecek olduğu, davalıların müvekkili şirketin cirosu bulunmadan ciro silsilesini düzensiz hale getirerek hangi amaçla çeki kullandıklarının araştırılması gerektiği, davalıların yasal hamil olmadıkları gibi çekin ciro edilerek piyasaya sürülmesinde kötüniyetli oldukları ve ağır kusurlu bulunduklarının sabit olduğunu iddia ederek çekin yasal hamili olan müvekkiline iadesi ya da icra dosyasındaki paranın çek bedeli kadarının işlemiş faizi ile birlikte müvekkiline hükmen ödenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı H.. S.., davanın reddini talep etmiştir.

Davalı …. şirketi yetkilisi ve davalı M.. D.., çeki kendisine …’un getirdiğini, ..ile alacak verecek ilişkisi olmadığını, hemşehrisi olduğunu, paraya ihtiyacı olduğundan yardımcı olmak amaçlı ciroladığını, çeki ….kömür alışverişi ortaklık olarak yaptığından alacağı olduğunu söylediğini, onu kaşeleyip finans şirketine gönderdiğini, ismini de verdiğini, çekin arkasında Krater diye küçük bir ibare olduğunu, ama görmeden kaşelediğini, …’un çek bedelini Krater’in sahibi olan Rıza Kibar’a ödeyeceğini söylediğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalı A.. S.., davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, dava konusu çekin, lehdar …A.Ş.’nin cirosunun maktu imzalı kaşe cirosunun üzerine kurşun kalem ile KRATER yazısının silik biçimde yazmış olması durumunda bu durumun tam ciro sayılmayacağı, ciro edilen kişinin isminin gerçek veya tüzel kişinin tam olarak yazılmış olmasının kabul edilemeyeceği, lehdar .. A.Ş’nin ilk cirosunun, …İnşaat Madencilik Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. emrine ödeyiniz şeklinde yazılı olsaydı, tam ciro sayılacağı, cironun beyaz ciro olarak kabulün gerektiği, davacının …Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2014/134 esas sayılı davası ile çek iptali kararının iyi niyetli hamili bağlamayacağı, ödemeden men yasağı kararının çıkartılmış olmasının da çeki alan iyi niyetli 3. kişiyi bağlamayacağı ve ileri sürülemeyeceği, 6102 sayılı TTK’nın 695/2. maddesine göre borçlu ile önceki hamillerden biri arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ilerin ileri sürülmesi ancak senedi iktisap ederken hamilin bilerek borçlunun zararına hareket etmiş olması halinde geçerli olacağı, nispi def’ilerin iyiniyetli 3. kişilere karşı ileri sürülemeyeceği, davacı tarafın ciro silsilesinde kopukluk olduğu iddiasının mümkün görünmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davacı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün onanmasına, aşağıda yazılı bakiye 01,50 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 04.04.2016 tarihinde oybirliği ile, karar verildi.

ÖNEMLİ UYARI: Bu makale, Av. Metin Polat tarafından www.metinpolat.av.tr için kaleme alınmıştır. Kaynak gösterilse dahi makalenin tamamı özel izin alınmadan kullanılamaz. Ancak alıntılanan makalenin bir bölümü, aktif link verilerek kullanılabilir. Yazarı ve kaynağı gösterilmeden kısmen ya da tamamen yayınlanması şahsi haklara ve fikri haklara aykırılık teşkil eder. Aykırı hareket edenler hakkında işlem başlatılır. Devamı...