Dernek Feshi Davası İlgili Yasa

MEDENİ YASA MADDE 69 – Cemiyet, kendisini feshe her zaman karar verebilir.

MADDE 70 – Cemiyet, hali acze düşer veya idare heyetinin nizamnameye tevfikan teşkiline imkan kalmazsa, kendiliğinden münfesih olur.

MADDE 71 – Bir cemiyetin gayesi kanuna yahut adabı umumiyeye mugayir olursa, müddeiumumilik makamının veya bir alakadarın talebi üzerine o cemiyet fesholunur.

MADDE 72 – Eğer Cemiyet sicili kaydolunmuş ise feshi ve infisah keyfiyeti idare heyeti yahut hakim tarafından terkini kayıt için memuruna tebliğ olunur.

Bu suretle çokluk elde edilemediği takdirde ikinci defa toplanmak için 20 nci maddeye göre üyeler çağırılır. Bu çağın üzerine toplanacak üyelerin sayısı ne olursa olsun fesih keyfiyeti görüşülebilir. Ancak bu suretle yapılan toplanma ve görüşme sonunda fesih hakkındaki kararın mevcut üyelerin üçte iki oyu ile verilmesi şarttır.

Derneğin feshi idare kurulu tarafından beş gün içinde dördüncü maddede yazılı idare makamlarına bildirilir.

MADDE 33 (Değişik) – Birinci maddenin son fıkrasında yazılı veya dokuzuncu maddede yasak edilen dernekleri kuranlar ve idare edenler hakkında, hareketleri daha ağır ceza gerektiren bir suç olmadığı takdirde, Türk Ceza Kanunun 526 ncı maddesinin birinci fıkrasında yazılı ceza hükmolunmakla beraber bu dernekler fesholunur.

Mahkeme, hükümden önce dahi bu derneklerin faaliyetlerini menedebilir ve mallarını muhafaza altına alabilir.

2, 4 ve 5 inci maddeler hükümlerini yerine getirmeyen dernekleri kuranlar hakkında, 50 liraya kadar hafif para cezası hükmolunmakla beraber mahkemect eksiklerin tamamlanması için bir ayı geçmemek üzere verilecek süre içinde b* ödevi yerine getirmeyen derneklerin feshine karar verilir.

25 inci maddede yazılı mecburiyeti yerine getirmeyenler hakkında Türk Ceza Kanununun 526 ncı maddesinin birinci fıkrasında yazılı ceza hükmolunur.

2908 SAYILI DERNEKLER YASASI MADDE 37 – Dernekler;

  1. Tüzüklerinde gösterilen amaç ve bu amacı gerçekleştirmek üzere sürdürüleceği belirtilen çalışma konuları ve biçimleri dışında faaliyette bulunamazlar.
  2. Bu Kanunun 5’inci maddesinde dernekler için yasaklanan amaçlar doğrultusunda faaliyet gösteremezler.
  3. Türk Silahlı Kuvvetleriyle kolluk kuvvetlerinin hizmetleri ve mensuplarının bütün hakları ile ilgili kanuni hükümlerin uygulanmasına veya yeni hükümler konmasına dair faaliyetlerde bulunamazlar.

Dernek yöneticileri, derneği temsilen, tüzüklerinde belirtilen amaç ve faaliyet biçimlerine uymayan toplantı ve gösteri yürüyüşlerine katılamaz veya beyanda bulunamazlar ve dernek mensuplarını bu yolda harekete teşvik edemezler.

Öğrenci derneklerinin amaç ve faaliyetleri:

MADDE 38 – Yükseköğretim kurumlarına kayıtlı öğrenciler ancak, eğitim, öğretim, çalışma; moral, beslenme, dinlenme ihtiyaçlarının karşılanması, beden ve ruh sağlığının geliştirilmesi ve öğrencilerin bu konularda kurum idaresi veya diğer kuruluşlar nezdinde temsil edilmesi amaçlarıyla dernek kurabilirler.

Öğrenci dernekleri bu amaçlar dışında faaliyette bulunamazlar.

Kamu Hizmeti görevlilerinin kuracağı derneklerin amaç ve faaliyetleri:

MADDE 39 – Belli bir kurum veya kuruluşta çalışan kamu hizmeti görevlileri ile aynı veya ayrı kurum veya kuruluşta çalışsalar bile, belli bir mesleğe mensup olan kamu hizmeti görevlileri, ancak üyelerin ortak sosyal, ekonomik, dinlenme, kültürel ve mesleki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla ve sadece il ve ilçe merkezlerinde, dernek kurabilirler. Bu dernekler yukarıda belirtilen amaçlar dışında faaliyette bulunamazlar.

Milli savunma, sivil savunma ve kolluk hizmetlerine hazırlayıcı faaliyette bulunma yasağı:

MADDE 40 – Dernekler, askerliğe, milli savunma, sivil savunma ve kolluk hizmetlerine hazırlayıcı öğretim ve eğitim faaliyetlerinde bulunamazlar. Bu amaçları gerçekleştirmek üzere kamp veya talim yerleri açamazlar.

Üyeleri için özel kıyafet veya üniforma veya kol bağı ve benzer işaretler kullanamazlar.

Derneklerin izinle kurabileceği tesisler :

MADDE 41- Derneklerin, tüzüklerinde gösterilen amaçları gerçekleştirmek üzere, kanunların dernekler tarafından yapılmasını yasaklamadığı eğitim ve Öğretim faaliyetleri için yurt, pansiyon, kitaplık ve okuma odası; sosyal yardım faaliyetleri için çocuk bakım yuvası, huzur evi, aş ocağı; sportif faaliyetler için spor saha veya salonu ve meskun yerler dışında kamp tesisler kurmaları ve işletmeleri, izin almalarına bağlıdır. Hangi tesisler için hangi merciden izin alınacağı ve izin verilme esas ve usulleri Bakanlar Kurulu kararıyla yürürlüğe konulacak yönetmelikte belirlenir.

Silah bulundurma yasağı:

MADDE 42 – Derneklerin merkez ve şubelerinde veya bunlara bağlı müessese veya eklentilerinde; ateşli silahlarla mermilerinin, patlayıcı maddelerin, kama, hançer, saldırma, şişli baston, sustalı çakı, pala, kılıç, kasatura, süngü, sivri uçlu ve oluklu bıçaklar, topuz topuzlu kamçı, boğma teli veya zinciri, muşta ile sırf saldırı ve savunmada kullanılmak üzere özel nitelikteki benzeri alet veya yakıcı veya aşındırıcı veya yaralayıcı ecza ve diğer her türlü zehir ve gazların bulundurulması yasaktır.

Ancak, avcılık, folklor ve spor derneklerinde meşguliyetlerinin gerektirdiği silahların sağlanmasına ve bulundurulmasına, İçişleri Bakanlığınca izin verilebilir. İzin belgesinde, silahın cinsi, niteliği ve miktarı açıkça belirtilir.

Tüzel kişiliğin Sona Ermesi

Genel Kurul kararıyla fesih :

MADDE 49 – Dernek genel kurulu her zaman derneğin feshine karar verebilir. Genel Kurulun derneğin feshine karar verebilmesi için, tüzüğe göre genel Kurula katılma hakkına sahip bulunan dernek üyelerinin en az üçte ikisinin toplantıda hazır bulunması şarttır. İlk toplantıda bu çoğunluğun sağlanamaması halinde, üyeler 21’inci maddeye göre ikinci toplantya çağrılır. İkinci toplantıya katılan üye sayısı ne olursa olsun fesih konusu görüşülebilir. Feshe ilişkin kararın, toplantıda hazır bulunan üyelerin üçte iki çoğunluğu ile verilmesi zorunludur.

Derneğin feshi yönetim kurulu tarafından beş gün içinde mahallin en büyük mülki amirliğine yazıyla bildirilir.

Bir derneğin kapatılması için dava açıldıktan sonra, derneğin genel kurulu tarafından verilen fesih kararı, açılmış bulunan davanın yürütülmesine ve kapatma kararı verilmesi halinde doğacak hukuki sonuçlara engel olmaz.

Mahkeme kararı ile fesih:

MADDE 50 – Dernekler;

1,  Yetkili mercilerce 10’uncu madde gereğince yapılan yazılı isteme rağmen kuruluş bildirisi ve eklerindeki kanuna aykırılık veya noksanlıklar otuz gün içinde giderilmezse,

Olağan genel kurul toplantısı tüzükte belirtilen süre içinde yapılmaz veya kanunen teşkili zorunlu organlar oluşturulmaz ve mahallin en büyük mülki amirliğinin yazılı ihtarına rağmen bu zorunluluk üç ay içinde yerine getirilmezse,

Dernek merkezinin bulunduğu yerin en büyük mülki amirinin yazılı ihbarı ve Cumhuriyet Savcılığının açacağı dava üzerine Asliye Hukuk Mahkemesinin kararıyle feshedilir. Cumhuriyet Savcısı duruşmada bulunur.

Kendiliğinden dağılmış sayılma:

MADDE 51 – Dernekler, kuruluş amaç ve şartlarını kaybettiği veya acze düştüğü veya yönetim kurulunun tüzük gereğince kurulmasına imkân kalmadığı veya 23’üncü maddede belirtilen yeter sayının bulunmaması sebebiyle üstüste iki olağan genel kurul toplantısının yapılamadığı hallerde, kendiliğinden dağılmış sayılır, Kendiliğinden dağılma halinin tespiti dernek merkezinin bulunduğu yerin en büyük mülki amirinin kararıyla olur.

Derneklerin mahkeme kararı ile kapatılması:

MADDE 52 – Bu Kanunda ve diğer kanunlarda öngörülen hallerde dernekler, ancak mahkeme kararıyla temelli olarak kapatılabilir.

Mahkeme, davanın her safhasında istem üzerine veya kendiliğinden, derneklerin her türlü faaliyetini yasaklayabilir.

Suç kaynağı haline gelen derneklerin kapatılması :

MADDE 53 – Dernekler :

  1. Ülkenin başka başka yerlerinde olsa bile,
  2. a) Dernek yöneticileri tarafından veya dernek yöneticileri ile dernek üyelerinin iştiraki ile, siyasi veya ideolojik amaçla suç işlenmiş olduğunun,
  3. b) Dernek üyesi tarafından işlenen siyasi veya ideolojik amaçlı suçların, dernek yöneticilerinin azmettirilmesi, teşviki, zorlaması, yardımı veya kolaylık sağlaması suretiyle işlendiğinin,
  4. Derneğin suç sayılan eylemlerinin kaynağı haline geldiğinin, Kesinleşen mahkeme kararı ile belirlenmesi halinde dernek bir ilde faaliyet gösteren derneklerden ise ilgili valiliğin veya Cumhuriyet Savcılığının, birden çok ilde faaliyet gösteren derneklerden ise İçişleri Bakanlığının veya dernek merkezinin bulunduğu il valiliğinin veya Cumhuriyet savcılığının istemi üzerine mahkemece temelli olarak kapatılır.

Derneklerin valiliklerce faaliyetten alıkonulması :

MADDE 54 – Devletin ülkesi ve milleti ile bölünmez bütünlüğünün, milli güvenliğin, milli egemenliğin, kamu düzeninin, genel ahlâkın veya başkalarının hak ve hürriyetlerinin korunması veya suçların önlenmesi bakımından gecikmesinde sakınca bulunması şartı ile ilgili valiliğin gerekçeli kararı ile dernekler faaliyetleri alıkonulabilir. Bu karar derneklerin şubeleri için de geçerlidir.

Dernek Feshi Davası Açıklama

Derneğin feshine, Demek genel kumlu herzaman karar verebilir. Fesih kararı hazır bulunan üyelerin 2/3 çoğunluğuyla alınır. İlk toplantıda toplantı nisabı sağlanamamışsa, ikinci toplantıda mevcut üyelerde toplantı nisabı aranmıyacak, bulunan üyelerin 2/3 çoğunluğunun fesih kararını kabul etmesi, derneğin feshi için yeterli bulunacaktır. Verilecek fesih kararı engeç beş gün içinde, yönetim kurulunca derneğin merkezinin bulunduğu yerin idare (mülkiye) amirine (İllerde Vali, İlçelerde Kaymakam) bildirilecektir.

Belli bir süre için kumlan dernekler, bu sürenin bitimiyle sona erecektir.

Bunun gibi çeşitli nedenlerle demeğin üyesiz kalması hakinde de kendiliğinden dağılacaktır. Bundan başka demek borç ödemekten acze düştüğü takdirde de kendiliğinden ortadan kalkacaktır.

Bundan başka demek amacından başka işlerle uğraşmış ise. Demek tüzüğündeki noksanlıkların yetkili mercilerce giderilmesi işlemine karşılık 30 gün içinde bu noksanlıklar giderilmemişse, Dernek tüzüğünün gazete de yayınlandığı günden itibaren 6 ay içinde demok ilk genel kurul toplantısını yapmamışsa, Olağan genel kuml toplantıları tüzükte belirtilen sürelerde yapılmaz veya yasaca teşkili zomnlu organlar oluşturulmaz ve demeğin bulunduğu yerin en büyük mülkiye amirinin (vali veya kaymakam) yazılı ihtarına rağmen bu zorunluluklar 3 ay içinde yerine demekçe getirilmezse, Mülki amirin isteği ve C. Savcısının davanamesiyle Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından dernek fesholunacaktır.

Dernek Feshi Davası Görevli Mahkeme

Genel olarak Asliye Hukuk mahkemesidir. Ancak, özel olarak Derneğin işlediği suçtan dolayı kamu davası açıldığı hallerde, davanın açıldığı ceza mahkemesi de görevlidir.

Dernek Feshi Davası Yetkili Mahkeme

Derneğin kurulduğu, bulunduğu yer mahkemesidir.

Dernek Feshi Davası Davacı

  • – Demeğin üyeleri.
  • – Veya C. Savcısı
  • – Derneğin alacaklıları.

(Ancak illerde valiler, ilçelerde kaymakamlar demeğin feshi için C. S avcılığına ihbarda bulunabilirler. C. Savcılığı da Asliye Hukuk Mahkemesinde kamu davası açabilir.)

Dernek Feshi Davası Davalı

Derneğin başkanı veya temsil eden organı.

Dernek Feshi Davası Dava Açma koşulları

  1. Dernek borçlarını ödeyemez hale düşmeli (acz içinde bulunmalı),
  2. Dernek’in gayesinin yasaya, adaba ve ahlaka aykırı bulunduğu anlaşılmalı,
  3. Dernek gayesinden başka işlerle uğraşmış olmalı,
  4. Dernek tüzüğündeki eksiklikleri, yetkili mercilerce yazılı isteme rağmen 30 gün içinde tamamlanmamış bulunmalı,
  5. Tüzüğün gazetede yayınlandığı günden itibaren 6 ay içinde ilk genel kurul toplantısı yapılmamış olmamalı,
  6. Olağan Genel Kuml toplantısı tüzükte belirtilen süre içinde yapılmamalı veya yasaca teşkili zomnlu organlar oluşturulmamalı, ve mahallin en büyük amirinin yazılı ihtarına rağmen bu zomnluluk 3 ay içinde yerine getirilmemeli,
  7. Devletin toprak bütünlüğünü, siyasi birliğini bozma amacı gütmek gibi gayeleri cemiyet (dernek) amaç edinmiş bulunmalı.

Dernek Feshi Davası Gözönünde Tutulacak Hususlar

  1. Medeni Yasanın 71.nci maddesine göre derneğin gayesinin yasaya, genel ahlak ve adaba aykırı olduğu hususunda C. Savcılığı veya üyelerin isteği ile derneğin feshi istendiğinde, cemiyetin gayesi araştırılacaktır.
  2. Dernek acze düşmüşse veya idare heyetinin teşkiline imkan kalmadığı takdirde kendiliğinden feshedilmiş olur. Mahkemece böyle bir durumun da mevcudiyeti tesbit
  3. Medeni Yasanın 55.nci maddesine göre şahsiyet iktisap etmemiş bulunan dernek adi şirket hükmündedir. Dernekler Yasasına tabi değildir.
  4. Savcılığı Demekler Yasasınin lO.ncu maddesine aykırı hareket eden derneklerin feshi hakkında mahkemeye dava açtığı takdirde yazılı tebligattan itibaren 30 gün içinde tüzükteki noksanlık tamamlanmış mıdır, bu araştırılacaktır.
  5. Savcılığı Demekler Yasasının 13, 14,ncü maddesine aykırı hareket nedeniyle dava açmışsa tüzüğün gazetede yayınlandığı tarih araştırılacaktır. Bu tarihten itibaren-6 ay içinde demek ilk genel kurul toplantısını yapmış olmalıdır.

Yoksa feshedilecektir.

  1. Mahkemece dava haklı bulunursa, feshe karar verilecektir.
  2. Fesih kararı, demek sicile kaydedilmişse sicil memuruna da tebliğ olunacaktır.
  3. Savcısının huzuru ile duruşma yapılacaktır. Basit yargılama usulü uygulanacaktır.
  4. Derneğin feshi istenmeyip de C. Savcılığına Dernekler Yasasının 4, 5, 37, 72, 6, 7, 13, 21, 22, 40, 41, 42, 43, 44, 56, 61, 64.ncü maddelerine aykırı hareket eden demek yöneticileri hakkında dava açılmışsa bu takdirde dava Asliye Ceza Mahkemesinde görülecek sabit olduğunda 6 aya kadar hapis cezası hükmolunacaktır. Ayrıca dernek’in kapatılmasına mezkur mahkemece karar verilecektir.
  5. Dernekler Yasasının 75.nci maddesinden, 87.nci maddesine kadar cezai hükümler öngörülmüştür.

CategoryMakale
Yorum Yazın:

*

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Call Now Button
WhatsApp chat