Yurtdışı Diploma Denkliğinin Tespiti

DANIŞTAY
İdari Dava D. Kur. 2006/21 E.N , 2010/447 K.N.

Özet
YURTDIŞINDA AYNI YÜKSEKÖĞRETİM KURUMUNDA ÖĞRENİM GÖRMÜŞ OLANLAR ARASINDA AYRIM YAPILARAK, MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI BURSU İLE YURTDIŞINDA ÖĞRENİM GÖRENLERİN DİPLOMA DENKLİĞİNİN TESPİTİ İÇİN YAPILACAK SEVİYE TESPİT SINAVININ İLK AŞAMASINDAN MUAF TUTULMASINDA HUKUKA VE EŞİTLİK İLKESİNE UYGUNLUK BULUNMADIĞI; ÖTE YANDAN, SAĞLIK HİZMETİNİN ÖNEMİ VE ÖZELLİĞİ GÖZETİLDİĞİNDE GEREK BURSLU OKUYANLARIN GEREKSE DAVACI GİBİ KENDİ İMKANLARIYLA OKUYANLARIN SEVİYE TESPİT SINAVININ İLK AŞAMASINDAN MUAF TUTULMAMALARI GEREKTİĞİ HAKKINDA.

İçtihat Metni

Temyiz İsteminde Bulunan (Davalı) : Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı

Vekili : Av. …

Karşı Taraf (Davacı) : …

Vekili : Av. …

İstemin Özeti : Ankara 9. İdare Mahkemesinin 5.10.2005 günlü, E:2005/1556, K:2005/899 sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması davalı idare tarafından istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Temyiz edilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle Mahkeme kararının onanması gerektiği savunulmuştur.

Danıştay Tetkik Hakimi Gülhan Akyüz’ün Düşüncesi : Temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının Danıştay Sekizinci Daire kararı doğrultusunda bozulması gerektiği düşünülmektedir.

Danıştay Savcısı Radiye Tiryaki’nin Düşüncesi : Neriman Nerimanov Azerbaycan Tıp Fakültesi Diş Hekimliği Bölümü mezunu olan davacının, diploma denkliği için ilk açılacak seviye tesbit sınavının birinci aşamasından muaf tutulması gerektiği yolundaki başvurusunun zımnen reddine ilişkin davalı idare işleminin iptali yolundaki idare Mahkemesi kararının Danıştay 8. Dairesi kararı ile bozulması üzerine bozma kararına uymayarak kararında ısrar eden idare mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

Eğitimde kalitenin ölçütlerinin belirlenmesi ve bunun ülke yararına uyumlu biçimde yürütülmesi amacıyla düzenlenen Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliğinde ve bu yönetmelik uyarınca getirilen seviye tesbit sınavı koşulunda hukuka aykırılık bulunmadığı gibi, burslu olarak aynı okulda öğrenim görenlerin, yüksek ÖSYM puanı ile burslu okuma hakkını elde ederek öğrenimleri süresince başarı durumlarını sürdürerek mezun olduklarına göre, bu durumda olanların seviye tesbit sınavının birinci aşamasından muaf tutulmalarında eşitlik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır.

Bu durumda, yönetmeliğin ilgili maddesi uyarınca, davacının diploma denkliği için ilk açılacak seviye tesbit sınavının birinci aşamasından muaf tutulması gerektiği yolundaki başvurusunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, Danıştay 8. Dairesinin bozma kararına uyularak davanın reddi gerekirken kararında ısrar ederek dava konusu işlemi iptal eden mahkeme kararında isabet görülmemiştir.

Açıklanan nedenle mahkeme ısrar kararının bozulması gerekeceği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi görüşülmeyerek dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Dava; Neriman Nerimanov Azerbaycan Tıp Fakültesi Diş Hekimliği Bölümü mezunu olan davacının, diploma denkliği için ilk açılacak seviye tespit sınavının birinci aşamasından muaf tutulması gerektiği yolundaki 26.9.2002 günlü başvurusunun cevap verilmemek suretiyle reddine ilişkin işleminin iptali istemiyle açılmıştır.

Ankara 9. İdare Mahkemesi 17.11.2003 günlü, E:2003/33, K:2003/1307 sayılı kararıyla; 2547 sayılı Yükseköğretim Yasası’nın 7(p) maddesi ve anılan Yasa uyarınca çıkarılan “Yurtdışı Yükseköğretim Denklik Yönetmeliği”nin 6(b) maddesinden bahisle, seviye tespit sınavlarının her alan için iki aşamalı olarak yapılacağının belirtildiği; davacının Azerbaycan Neriman Nerimanov Tıp Fakültesi Diş Hekimliği bölümünden 1998 yılında mezun olarak diplomasını aldığı, diploma denklik belgesi isteminde bulunması üzerine davalı idarece seviye tespit sınavı için aday bilgi formunun gönderildiği, davacının 26.9.2002 günlü dilekçe ile başvurarak kendisiyle aynı üniversite ve bölümden aynı dönemde mezun olan burslu öğrencilerin muaf tutuldukları, temel bilgilerin ölçüldüğü birinci aşama sınavından kendisinin de muaf tutulması isteminde bulunduğu, davalı idarece isteminin cevap verilmeyerek zımnen reddedildiği ve bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığının anlaşıldığı; olayda, davalı idarece, burslu olarak aynı okulda öğrenim görenlerin, yüksek ÖSYM puanı ile burslu okuma hakkını elde ettikleri ve öğrenimleri süresinde başarılı durumlarını sürdürmeleri nedeniyle burslu olarak mezun oldukları gerekçesiyle YÖK Yürütme Kurulu kararına göre dava konusu işlem tesis edilmiş ise de, bu uygulamanın soyut değerlendirmelere dayandığı, objektif ölçütlerden uzak olduğu ve eşitlik ilkesine aykırılık oluşturduğu ve mevzuatta da bu yolda bir hükme yer verilmediğinin açık olduğu; bu durumda, davacının burslu olarak öğrenim görmemesi nedeniyle seviye tespit sınavının birinci aşamasından muaf tutulmamasına ilişkin işlemde objektif ölçülere, eşitlik ilkesine ve hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar vermiştir.

Anılan karar, temyiz incelemesi sonucu Danıştay Sekizinci Dairesi’nin 28.9.2004 günlü, E:2004/522, K:2004/3492 sayılı kararıyla; 2547 sayılı Yasanın 7-p maddesi uyarınca, yurtdışında yükseköğrenim görenlerin eğitim kalitesini belli düzeyin altına düşürmemek ve ayrıca mezunların mesleki çalışmalarındaki hizmetlerinden ülke koşullarına uygun, yüksek ve tam verim alabilmeye yönelik olarak, yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarından alınan diplomaların denklik işlemlerinde uygulanacak usul ve esasları belirlemek amacıyla hazırlanan Yönetmeliğin kamusal yararının ortada olduğu; bu nedenle, eğitimde kalitenin ölçütlerinin belirlenmesi ve bunun ülke yararına uyumlu biçimde yürütülmesi amacıyla düzenlenen Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliğinde ve bu yönetmelik uyarınca getirilen seviye tespit sınavı koşulunda hukuka aykırılık bulunmadığı gibi, yönetmeliğin ilgili maddesi gereğince uygulanacağı açık olan usul ve esaslar doğrultusunda, davacının seviye tespit sınavına tabi tutulması işleminde de mevzuata aykırılık görülmediği; öte yandan, burslu olarak aynı okulda öğrenim görenler, yüksek ÖSYM puanı ile burslu okuma hakkını elde ettikleri ve öğrenimleri süresinde başarılı durumlarını sürdürmeleri nedeniyle burslu okuyarak mezun olduklarına göre, bu durumda olanların seviye tesbit sınavının 1. aşamasından muaf tutulmalarında eşitlik ilkesine aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle bozulmuş ise de, İdare Mahkemesi, bozma kararına uymayarak dava konusu işlemin iptali yolundaki ilk kararında ısrar etmiştir.

Davalı idare, Ankara 9. İdare Mahkemesinin 5.10.2005 günlü, E:2005/1556, K:2005/899 sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Yükseköğretim Kurulunun Görevleri” başlıklı 7. maddesinin (p) bendinde; yurdışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış önlisans, lisans ve lisansüstü diplomaların denkliğini saptama görev ve yetkisinin Yükseköğretim Kuruluna ait olduğu belirtilmiştir. Yasanın bu kuralı uyarınca çıkarılan, Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliğinde, diplomaların denklik işlemlerinde uygulanacak usul ve esaslar düzenlenmiş, 6. maddesinin (b) bendinde; lisans diplomalarının alındığı kurumun uluslararası veya ikili anlaşmalarla tanınmış bir kurum ve eğitimin yapıldığı programın Türkiye’deki benzer eğitim programlarına denk olduğu, eğitim düzeyi ve öğretim alanı açıkça tespit edilenlere “denklik belgesi” verileceği, ancak lisans eğitimi düzeyi içeriği konusunda bir tereddüt olduğunda, öğrencinin kazanması gereken en az bilgi düzeyinin tespitine yönelik özel bir “seviye tespit sınavı”na tabi tutulacakları bu sınav sonunda lisans denklik belgesi verileceği ya da lisans denklik tamamlama programına devam edilebileceği kuralı yer almıştır.

Anılan mevzuat çerçevesinde 6.5.1997 günlü, 15 sayılı Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Yürütme Kurulu kararı ile, yurdışındaki yükseköğretim kurumlarından alınmış lisans diplomalarının denklik işlemlerinde, yapılan eğitim düzeyi ve içeriği konusunda ortaya çıkan tereddütlerin giderilmesi için yapılacak seviye tespit sınavlarındaki uygulamanın ne şekilde olacağını belirlemek amacıyla, “Yurtdışı Yükseköğretim Diplomaları Denklik Yönetmeliği Uyarınca Yapılacak Seviye Tespit Sınavlarına İlişkin Uygulama Esasları” belirlenmiştir.

Sözkonusu uygulama esaslarına göre, seviye tespit sınavları her yılın Ocak ve Temmuz aylarında her alan için iki aşamalı olarak yapılmakta, ancak diş hekimliği alanı için yapılacak sınavların her aşaması sırasıyla teorik ve pratik sınavları içermektedir. Seviye tespit sınavının birinci aşamasında başarılı olan adaylar ikinci aşamaya alınmakta, bu aşamada da başarılı olanlara lisans denklik belgesi verilmekte, birinci aşama sonunda başarılı olup ikinci aşama sınavında başarısız olan adaylara önlisans diploması denklik belgesi verilmektedir.

Ancak, Yükseköğretim Yürütme Kurulu’nun 18.8.1997 günlü, 97.27.037 sayılı kararı ile bu kez seviye tespit sınavına alınması uygun görülen başvuru sahiplerinden, Milli Eğitim Bakanlığından burs almak suretiyle yurtdışında öğrenim gören T.C. uyruklu öğrencilere önlisans denkliği verilerek seviye tespit sınavının ilk aşamasından muaf tutulmalarına karar verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, Azerbaycan’da bulunan bir Diş Hekimliği Fakültesini bitiren davacının diploma denklik belgesi almak üzere gireceği seviye tespit sınavının ilk aşamasından muaf tutulması istemiyle yaptığı başvurusunun cevap verilmemek suretiyle reddi üzerine bakılan davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Anayasa Mahkemesi’nin yerleşmiş kararlarına göre, yasa önünde eşitlik, herkesin, her yönden aynı kurallara bağlı olacağı anlamına gelmemektedir. Anayasa’nın öngördüğü eşitlik, mutlak anlamda bir eşitlik olmayıp, haklı nedenlerin bulunması durumunda gerekli uygulamalara olanak veren bir ilkedir. Ancak, aynı durumda olanlar için ayrı düzenleme, Anayasa’nın 10. maddesinde düzenlenen eşitlik ilkelerine aykırılık oluşturur.

Bu bağlamda, yurtdışında aynı yükseköğretim kurumunda öğrenim görmüş olanlar arasında ayrım yapılarak Milli Eğitim Bakanlığı bursu ile yurtdışında öğrenim görenlerin bu amaçla yapılan seviye tespit sınavının ilk aşamasından muaf tutulmalarında hukuka ve eşitlik ilkelerine uygunluk bulunmamaktadır. Diğer bir anlatımla, sağlık hizmetinin önemi ve özelliği gözetildiğinde gerek burslu okuyanların gerekse davacı durumunda olanların seviye tespit sınavının ilk aşamasından muaf tutulmamaları gerekmektedir. Yurt dışında burslu olarak okumak diş hekimliği alanında teorik ve pratik sınavları içeren ve kural olarak iki aşamalı yapılan denklik sınavlarının birinci aşamasından muaf tutulmayı gerektiren hukuken haklı bir neden olarak kabul edilemez.

Bu itibarla, dava açılarak iptal edilmemiş olmasına karşın hukuka açıkça aykırı olan bir kuraldan hareketle davacının da birinci aşama sınavından muaf tutulması gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptalinde hukuka uyarlık görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne, Ankara 9. İdare Mahkemesinin 5.10.2005 günlü, E:2005/1556, K:2005/899 sayılı kararının bozulmasina, dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine, kullanılmayan 18,20.-TL harcın istemi halinde davalı idareye iadesine, 11.3.2010 gününde oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden; Ankara 9. İdare Mahkmesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, davalı idare temyiz isteminin reddi ile temyize konu kararın onanması oyuyla, karara katılmıyoruz.

CategoryYargı Kararı
Yorum Yazın:

*

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Call Now Button
WhatsApp chat