Takipsizlik kararı veya kovuşturmaya yer olmadığına dair karar nedir? Bu karar üzerine hangi yollara başvurulabilir?

Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresinin sonunda kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hallerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. 1412 Sayılı Yasa’da bu husus “ Cumhuriyet savcısı takibata yer olmadığına karar verir.” Şeklinde ifade edilmişti. Uygulamada ve öğretide buna “ takipsizlik kararı” denmişti. Kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildikten sonra yeni delil ortaya çıkmadıkça, aynı fiilden dolayı kamu davası açılamaz. Kovuşturmaya yer olmadığı kararı kesin hüküm niteliği taşımaktadır. Kovuşturmaya yer olmadığı kararının verilmesi için bazı nedenler aranmaktadır: Yeterli şüphe oluşturacak delile ulaşılamaması, kovuşturma olanağının bulunmaması, muhakeme koşullarının gerçekleşmemesi, savcının bazı hallerde sahip olduğu takdir yetkisini kullanması, ön ödemenin söz konusu olduğu hallerde, fail ile mağdurun uzlaşması durumunda, kovuşturmaya yer olmadığına karar verilebilmektedir.

Kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karar verildiğinde iki farklı yola başvurulabilir. İlk olarak kovuşturma davası açılabilir. Yasa koyucu bu başvuru yoluna her ne kadar itiraz demişse de bu yol teknik anlamda bir itiraz değildir. Suçtan zarar gören, kamu davasının açılıp açılmaması konusunda ortaya çıkan uyuşmazlığın çözümlenmesini yargılama makamından istemektedir. Kovuşturma davası suçtan zarar gören tarafından açılabilir. Suçtan zarar gören kavramıyla, suçtan doğrudan doğruya zarar görenler ve suçtan dolaylı zarar görenler kastedilmektedir. Kovuşturma davası açma süresi on beş gündür. Süre kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin kararın zarar görene tebliğinden itibaren başlar. Kovuşturma davası, kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesine en yakın ağır ceza mahkemesine açılır. Ağır ceza mahkemesi başkanı, yapılan inceleme sonunda kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmadığına karar verirse, gerekçe göstererek istemi reddeder. Bu durumda kovuşturma davası açan kişiyi giderleri ödemeye mahkum eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Kamu davası açılması istemi reddedildikten sonra, aynı konuda kamu davası açılması, yeni olay veya delillerin ortaya çıkmasına ve önceki itiraz hakkında karar vermiş olan ağır ceza mahkemesi başkanının bu hususta karar vermesine bağlıdır. Buna karşılık başkan davayı kabul eder ve kamu davasının açılmasına karar verirse, savcı bu kararı yerine getirmeye ve iddianame düzenlemeye mecburdur. Kovuşturma davası sonucu verilen karara karşı kanunda herhangi bir kanun yolu düzenlenmemiştir.

Kovuşturmaya yer olmadığına ilişin karara karşı başvurulabilecek bir diğer yol ise başsavcıya şikayet yoludur. Savcılığın düzenlediği kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karar adli-idari nitelikte bir işlemdir. Tüm idari işlemler gibi geri alınması ve soruşturmaya devam edilerek kamu davası açılması mümkündür. Yeni bir delilin ortaya çıkması halinde başsavcılığa başvurularak soruşturmaya devam edilmesi ve kovuşturmanın başlatılması istenebilir.

CategoryMakale
Yorum Yazın:

*

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Call Now Button
WhatsApp chat