Kıdem Tazminatının Miktarı Nasıl Belirlenir? Hesaplaması Nasıl Yapılır?

Zilyetliğin İadesi İstemi ve El Atmanın Önlenmesine İlişkin Dava Dilekçesi Örneği

Kıdem Tazminatının Miktarı Nasıl Belirlenir? Hesaplaması Nasıl Yapılır?

KIDEM TAZMİNATININ MİKTARI VE HESAPLANMASI

İşçinin kıdeminin her yılı için, son aldığı brüt ve giydirilmiş 30 gün­lük ücret ödenecektir. Yıldan artan süreler (aylar ve günler) için de aynı oranda ödeme yapılır (İK. md. 14/1). Kanun’da ki 30 günlük ücret tutarı, bireysel veya toplu iş sözleşmesi ile arttırılabilir (İK. md. 14/12). Bu hü­küm uyarınca kıdem tazminatının, işçinin örneğin 40 günlük ücreti üze­rinden ödeneceği kararlaştırılabilir. Ancak, her yıla düşen kıdem tazmi­natının miktarı o döneme ait tavanı geçip geçemeyeceği öğretide tartış­malıdır. Bir görüşe göre; 1475 sayılı (eski) İş Kanunu’nda aksi halde, işverene hapis ve para cezası uygulanacağı gibi, fazla ödenen miktar Devlet Hâzinesine aktarılacağı (1475 sayılı İş Kanunu md. 98/D) hükmü yer almaktaydı. 4857 sayılı İş Kanunu’nda böyle bir hüküm bulunmadı­ğından, hükmün emredici olmaktan çıktığı, tavan aşılarak ödemenin veya Kanun’da öngörülmeyen hallerde dahi kıdem tazminatının öden­mesinin sözleşme ile mümkün olduğu sonucuna varılmalıdır. Bizim de katıldığımız bir diğer görüşe göre ise; İş Kanunu’ nun 14. Maddesinin 13. Fıkrası mutlak emredici nitelikte olduğundan, tavanının üstünde bir ödemeyi öngören sözleşme hükmü batıldır. Kamuda, batıl olan hükme rağmen ödemede bulunan yetkili, kendi mevzuatına göre sorumlu tutu­lur. İşçinin, tavan aşılarak ödenen miktarı, sebepsiz iktisap kuralına göre işverene iade yükümü vardır. Tavanı aşan miktarın gelir vergisinden muafiyeti de söz konusu olamaz. Basın İş Kanunu’nda tavan sınırlama­sı yoktur. Deniz İş Kanunu’nda ise İş Kanunu’na paralel esaslar yer al­makta ve tavan uygulanmaktadır.

Tavan veya kıdem tazminatının üst sınırı, 657 sayılı Devlet Memur­ları Kanunu’na tabi en yüksek dereceli devlet memuru olan Başbakanlık Müsteşarı’nın bir yıl için alacağı emekli ikramiyesi miktarı kadardır. 2011 yılının ikinci altı ayı için bu miktar 2.731,85 TL’dir. İşçiye her yıl için ödenecek kıdem tazminatı bu tavanı aşamaz (İK md. 14/XIII).

İşçi bir holdinge bağlı değişik şirketlerde çalışmakta ise işçinin kı­dem tazminatının tavanının nasıl hesaplanacağının belirlenmesi gerekir. Yargıtay, bir holdinge bağlı altı şirkette muhasebe işlerini yürüten bir muhasebe müdürünün kıdem tazminatının altı şirketten aldığı ücretlerin toplamı üzerinden tavan sınırı gözetilmek suretiyle ödenmesi gerektiği sonucuna varmıştır. Bu karar öğretide eleştirilmiş ve bir holdinge bağlı şirketlerin her biri ayrı tüzel kişiliğe sahip birer işveren durumunda ol­duğu, bu yüzden her şirket ile ayrı bir kısmi süreli iş akdinin bulundu­ğu, buna göre her işverenin kıdem tazminatından ayrı ayrı sorumlu tutu­lacağı ve kıdem tazminatının tavanının her işveren yönünden ayrı ayrı dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir.

Leave a Reply

Call Now Button
WhatsApp chat