İstinaf Başvurusunun Şartları

Fazla çalışmaya ilişkin yasal düzenlemeler

İstinaf Başvurusunun Şartları

İstinaf Başvurusunun Konusu

İlk derece mahkemesinden verilen hükümlere karşı, istinaf kanun yoluna başvurulabilir (CMK 272/1). İlk derece mahkemesinin ara kararlarına karşı ancak hükümle birlikte  istinaf kanun yoluna gidilebilir (CMK 272/2).

Davasız yargılama olmaz ilkesi gereği istinaf kanun yolu için kural olarak talep şartı getirilmiştir.

Bununla  beraber,  kanunumuzda  re’sen  istinaf  da  kabul  etmiştir.

Onbeş yıl ve daha fazla hapis cezasına  ilişkin hükümler  re‟sen Bölge Adliye Mahkemesince istinaf incelemesine tabidir.

İlk derece mahkemesinden verilmekle kesinleşen ve aleyhine istinaf yoluna başvurulamayan hükümler de CMK 272/3‟de açıklanmıştır. Buna göre:

Sonuç olarak belirlenen üç bin  lira dahil adli para cezasına mahkumiyet hükümlerine, Üst  sınır  beş  yüz  günü  geçmeyen  adli  para  cezasını  gerektiren suçlardan beraat hükümlerine, Kanunlarda kesin olduğu yazılı bulunan  hükümlere, karşı  istinaf yoluna başvurulamaz.

CMK  272/3  kapsamındaki  hükümlere  karşı  istinaf  veya  temyiz yolu kapalı ise de, olağan üstü kanan yolu olan kanun yararına bozma imkanı vardır (CMK 309/1); zira bu hükümler istinaf veya temyizden geçmeden kesinleşmiştir.

Alman  Ceza Muhakemesi  Kanununun  aksine,  2017-7035  sayılı Kanun  ile  değişik  CMK  285‟e  göre,  istinaf  yoluna  başvurmaksızın doğrudan temyize gitme olanağı bir halde tanımıştır: Cezai Konularda Uluslararası Adli  işbirliği Kanununun 18 nci maddesinde düzenlenen suçluların iadesine ilişkin kararlar doğrudan temyiz edilebilir.

CMK 285‟e göre; özel kanunların temyize  ilişkin hükümleri başlığı  altında  diğer  kanunlarda  temyiz  edilebileceği  veya  haklarında Yargıtay‟a başvurulabileceği belirtilmiş olan ve bölge  adliye mahkemelerinin görev alanına giren dava ve işlere ilişkin ilk derece mahkemelerinin karar ve hükümler artık istinaf edilecektir. Şu halde, ilk derece mahkemesinden verilen karara karşı  istinaf kanun yoluna gidilip gidilemeyeceği CMK 272 hükmüne göre tayin edilecektir.

Burada önemle belirtelim ki; evvelce herhangi bir biçimde temyiz incelemesine  tabi  olmuş  davalarda,  ilk  derece mahkemesince  verilen hükümlere karşı istinaf yoluna değil, ancak temyiz kanun yoluna başvurulabilir.

Ceza hukukuna ilişkin olmamakla birlikte, 25 Ağustos 2017 tarihli KHK 694 madde 17 ile yapılan değişikliği belirtmek gereği duyduk:

buna  göre,  3533  sayılı  Umumi Mülhak  ve  Hususi  Bütçelerle  idare Edilen Daireler ve Belediyelerle Sermayesinin Tamamı Devlete veya Belediye veya Hususi idarelere Aid Daire ve Müesseseler Arasındaki ihtilafların Tahkim Yolu  ile Halli Hakkında Kanunun 6  ıncı maddesi değiştirilmiştir.  Maddede  belirtilen  istisna  hariç,  hakem  kararlarına karşı istinaf yolu açılmıştır.

Talep şartı

İlk derece mahkemesinde verilen hükümlere karşı  istinaf  incelemesi  için  istinaf  başvurusunda  bulunulması  gerekir. Buna  talep  şartı adı verilmektedir. Bunun  istisnasını  re‟sen  istinaf halleri oluşturmaktadır.

İstinaf kanun yoluna başvurma hakkı, talep hakkı bulunan kişilerce kullanılabilir. Her ne kadar 273 madde içeriğinde; Cumhuriyet savcısının, sanığın, katılma istemi karara bağlanmamış, reddedilmiş veya katılan  sıfatını  alabilecek  surette  suçtan  zarar  gören  kişilerin  istinaf başvurusunda bulunabilecekleri anlaşılıyor  ise de;  istinaf kanun yoluna kimlerin başvurabileceği burada tam olarak belirtilmemiştir.

Bu nedenle, durumun kanun yollarına başvurma hakkını düzenleyen  260  vd. madde  hükümlerine  göre  tespit  edilmesi  gerekmektedir.

Gerçekten  261. maddede,  avukatın müdafiliğini  veya  vekilliğini  üstlendiği kişilerin açık arzusuna aykırı olmamak koşuluyla kanun yoluna başvurabileceği, yine 262. maddede, şüpheli ve sanığın yasal  temsilcisi ve eşinin kanun yoluna başvuru hakkı bulunduğu belirtilmiştir.

Müdafiin başvurusu

Müdafi, kendiliğinden istinaf başvurusunda bulunabilir. Müdafiin istinaf  kanun  yoluna  başvurma  yetkisi,  sanığın  açıkça  aksi  yöndeki iradesini  kendisine  bildirmesi  halinde  kalkar.  Sanık müdafine  istinaf kanun yoluna başvurmamasını açıkça bildirmişse,  ileride  sorun  teşkil etmemesi bakımından müfaiin bunu yazılı olarak alması faydalı, hatta gereklidir.

Süre şartı

istinaf kanun yolu başvurusu süresi, hükmün açıklanmasından itibaren yedi gündür (CMK 273/1). 2017 değişikliği ile temyiz süresi on beş güne çıkarıldığı halde, istinaf süresi aynen korunmuştur.

Hüküm istinaf yoluna başvurma hakkı olanların yokluğunda açıklanmışsa,  süre  tebliğden  itibaren başlar.  istinaf başvuru  süresinin hesaplanmasında CMK 39/1 hükmü göz önünde bulundurulmalıdır.

Asliyelik işlerdeki süre

Asliye Ceza Mahkemelerinin duruşmalarında Cumhuriyet savcısı hazır  bulunmamaktadır.  Bu  nedenle,  yargı  çevresindeki  asliye  ceza mahkemesi hükümlerine karşı, bağlı bulunduğu ağır ceza mahkemelerinde bulunan Cumhuriyet  savcıları, hükmün Cumhuriyet Başsavcılığına geliş tarihinden itibaren yedi gün içinde istinaf yoluna başvurabilir (CMK 273/3).

guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments
Call Now Button
WhatsApp chat