Asliye Hukuk Mahkemesi Nedir?

Kişisel Verilerin Korunması Hukuku Nedir?

Asliye Hukuk Mahkemesi Nedir?

Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.

Asliye Hukuk Mahkemesi’nde Görev Yapan Kişiler Kimlerdir?

Hâkim
Yazı İşleri Müdürü
Zabıt Kâtipleri
Mübaşir

Asliye Hukuk Hâkiminin Görevleri Nelerdir?

Duruşma hazırlık tutanağı hazırlamak veya hazırlatmak.
Duruşma gününü belirlemek.
Duruşmaları yönetmek.
Keşif ve tespit işlemleri yapmak.
Bilirkişi incelemesi yaptırmak.
Dosyayı incelemek ve karara bağlamak.
Davalarla ilgili talepleri incelemek ve karara bağlamak.
Gerekçeli karar yazmak.
Yargılamayla ilgili diğer işlemleri yapmak.
Yazı işleri müdürünün davanın harçlarının maktu veya nisbi olarak alınması konusunda tereddüde düştüğü durumlarda, konuya ilişkin karar vermek.

Yazı İşleri Müdürü’nün Görevleri Nelerdir?

Mahkeme yazı işlerini denetlemek.
Talep halinde gerekçeli kararın tebliğini sağlamak.
Harç tahsil müzekkerelerini yazmak ve kesinleştirme işlemlerini
yapmak.
Zabıt kâtipleri arasında iş bölümü yapmak.
Dava dilekçesini ve havalesi gereken evrakı havale etmek.
Yönetimi altında bulunan zabıt kâtipleri ve diğer memurları yetiştirmek.
Hukukî başvuru veya kanun yolları incelemesi için dosyayla ilgili gerekli işlemleri yapmak ya da yaptırmak.
Bilirkişilere fiziki ortamda teslimi gereken dosyalarla ilgili işlemleri yerine getirmek.
Harcın hesaplanması ve hukuk mahkemeleri veznesi bulunmayan yerlerde tahsiline ilişkin işlemleri yapmak.
Dosyaya ait kıymetli evrak ve değerli eşyanın uygun yerde muhafazasını sağlamak.
Yargılamanın bulunduğu aşamanın gereklerini yerine getirmek.
Arşivin düzenli tutulmasını sağlamak.
Teminatın iadesi gereken hallerde gerekli işlemleri yerine getirmek.
Mevzuattan kaynaklanan veya hâkim tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.

Zabıt Kâtibi’nin Görevleri Nelerdir?

Mahkeme kalemi işlerinin yürütülmesinde yazı işleri müdüründen sonra gelen kişidir.
Duruşma ve keşiflere katılmak, hâkim tarafından yazdırılanlar ile
doğrudan yazılmasına izin verilen beyanları tutanağa yazmak.
Ara kararları yerine getirmek.
Gerekçeli kararları hâkimin bildirdiği şekilde yazmak.
Yargılaması devam eden dosyaları düzenli ve eksiksiz bir şekilde
muhafaza etmek.
Tamamlanıp kesinleşen dosyaları arşive kaldırtmak.
Tarafların dosyaları incelemesine nezaret etmek ve dosya inceleme
tutanağını düzenlemek.
Karar ve tutanakları dikkat ve itina ile yazarak imzasız bırakmamak.
Cevabı gelmeyen müzekkerelerin tekidini yapmak.
Dizi pusulası düzenlemek.
Mevzuattan kaynaklanan veya hâkim ya da yazı işleri müdürünün
vereceği diğer görevleri yerine getirmek.

Mübaşir’in Görevleri Nelerdir?

Kâtip tarafından hazırlanan ve duruşması yapılacak dosyaları incelenmek üzere duruşma gününden önce hâkime götürmek.
Günlük duruşma listesini yapmak ve görülebilecek bir yere asmak.
Duruşma sırası gelenleri duruşma salonuna davet etmek.
Duruşmaya alınanların salondaki yerlerini göstermek ve buna uyulmasını sağlamak.
Yemin verilmesi ve kararın açıklanması başta olmak üzere, duruşma ve keşif esnasında izlenmesi gereken davranış kurallarını taraflara ve ilgililere açıklamak.
Müzekkereler ve tebligatların ilgili kurum ya da kişilere ulaşmasını sağlamak üzere posta ve zimmet işlemlerini yerine getirmek.
Duruşmanın gizli yapılması kararı alındığında salonu boşaltmak.
Hâkimin uygun bulduğu kişilerin dosyadan fotokopi almasına yardımcı olmak.
Ertelenen duruşma tarihini yazarak taraflara vermek.
Arşive gitmesi gereken dosyalar ile arşivden çıkarılması gereken dosyalara ilişkin işlemleri yapmak ve arşivi düzenli tutmak.
Fiziki ortamda sunulan evrakı en kısa sürede dosyasına düzenli bir şekilde takmak.
Hâkimin ve yazı işleri müdürünün vereceği diğer görevleri yerine getirmek.

Hizmetli’nin Görevleri Nelerdir?

Hizmetlinin görevleri şunlardır:
Mahkemeye ait alanları tertipli, düzenli ve temiz halde tutmak.
Mübaşirin olmadığı ya da yetersiz kaldığı zamanlarda ona ait işleri yapmak ve yardımcı olmak.
Hâkimin ve yazı işleri müdürünün vereceği diğer görevleri yerine getirmek.

Asliye Hukuk Mahkemelerinde Görülen Davalar ve İşler Hangileridir?

Alacak Davaları
Tazminat Davaları
Kamulaştırma Bedeline İtiraz Davaları
Yaş – İsim – Soyisim ve diğer nüfus kayıt düzeltilmesi Davaları
İhtiyati Haciz- İhtiyati Tedbir Talepleri
Vasiyetnamenin İptali Davaları
Tapu İptali, Tescili Davaları
Aile, Tüketici, İş, Ticaret, Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemelerinin bulunmadığı yerlerde bu mahkemelerin baktığı işlere bakmak.

Asliye Hukuk Mahkemelerinde Dava Akışı Nasıl Olur?

1- Davanın açılması ve dilekçelerin verilmesi
2- Ön inceleme
3- Tahkikat
4- Sözlü yargılama
5- Hüküm
aşamalarından oluşur. Buna göre;

Asliye Hukuk Mahkemelerinde Davanın Açılması Ve Dilekçelerin Verilmesi

a- Davanın Açılması ve Dava Dilekçesinin Verilmesi (HMK m. 118-125)

Dava dilekçesi,davacı tarafından HMKm. 119’daki unsurlara göre hazırlanır.
Dilekçeye delillerle birlikte m. 121’e göre gerekli belgeler eklenir.
(Dava ile ilgili mahkemeye veya hukuk dairesine sunulan her türlü dilekçe ve belge ön büro veya yazı işlerinde görevli personele teslim edilir. Dilekçe veya belgenin alındığına ve elektronik ortama aktarıldığına dair başvuru sahibine ücretsiz olarak bir alındı belgesi verilir. Bu belge aynı zamanda havale yerine geçer).
Harca tabi davalarda Harçlar Kanunu ve Kanun’a Ek 1 nolu tarife uyarınca davanın türüne göre maktu olan veya nispi olarak hesaplanan bedel ile m. 120 çerçevesinde her türlü tebligat ve posta ücretleri, keşif giderleri, bilirkişi ve tanık ücretleri için gider avansı alınarak mahkeme veznesine yatırılır.
Birden fazla Asliye Hukuk Mahkemesinin bulunduğu yerlerde mahkemelere gelen dava veya taleplerin dağılımı yapılır (tevzii edilir).
Hâkim tarafından m. 119/2 yönünden dilekçenin unsurlarının tamam olup olmadığı kontrol edilir. Eksik hususların bulunması halinde davacıya bu konuda bir haftalık kesin süre verilir.
Mahkeme yazı işleri müdürlüğü tarafından dava dilekçesinde belirtilen belgelerin eklenip eklenmediği hususu ile gerekli harç ve gider avansının yatırılıp yatırılmadığı kontrol edilir, dilekçenin davalı tarafa tebliği için gerekli işlemler yapılır.
Dava dilekçesinin tebliğinden sonra davalı tarafından m. 129’a göre hazırlanan cevap dilekçesi, m. 127 gereği kural olarak iki haftalık süre içinde deliller de bildirilmek suretiyleve m. 129/2 yollaması ile m. 121’e göre gerekli belgeler de eklenip verilir, davalı tarafından gerekirse karşı dava açılabilir.
Hâkim tarafından dava dilekçesinde olduğu gibi cevap dilekçesi de kontrol edilerek eksiklikler konusunda m. 130’a göre işlem yapılır ve davalıya bir haftalık süre verilir, eksikliğin bu süre zarfında da giderilmemesi halinde cevap dilekçesi verilmemiş sayılır.

b. Dilekçelerin Verilmesi (Cevaba Cevap ve İkinci Cevap Dilekçesi)

Davalının cevap dilekçesinin tebliğinden sonra, davacı; davacının cevaba cevap dilekçesinden sonra davalı tarafından ikinci cevap dilekçesi m. 136’ya göre verilir. Dava ve cevap dilekçelerine ilişkin hükümler, niteliğine aykırı düşmediği sürece kıyasen uygulanır.
Ön inceleme dahi yapılmadan karar verilmesi gereken hususlar varsa hâkim tarafından bunlar hakkında karar verilir.
Dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verilebiliyorsa bunlar hakkında karar verilebilir. Bu halde ön inceleme duruşmasına gerek olmayacaktır.

Asliye Hukuk Mahkemelerinde Ön İnceleme Duruşması (HMK m. 137-140)

Dilekçeler aşaması tamamlanarak ön inceleme duruşmasına geçildikten sonra dosya için duruşma günü verilir.
Hâkimin ön inceleme ile vereceği kararlara taraflarca uyulmalıdır.
Hâkimin süreler üzerinde tasarruf yetkisi yoktur.
Davanın başında alınan gider avansı dışında, tarafların dayandıkları delilleri ile ilgili delil avansı yatırılması konusunda karar verilmişse, m. 324’e göre delil avansı yatırılır, aksi halde o delilden vazgeçilmiş sayılacaktır. Hâkim bazı delillerin avansının ön inceleme aşamasında, bazılarının tahkikat aşamasında yatırılmasına karar verebilir. Ancak bu konu ile ilgili olarak süre verildikten sonra buna mutlaka uyulmalıdır.
Bu aşamada ayrıca, hâkim tarafından duruşmada taraf tespiti yapılır, dilekçeler ve deliller kontrol edilir. Usule ilişkin konularda gerekli kararlar verilir. Uyuşmazlık, önem taşıyan yönleriyle hâkim ve taraflarca ortaya konulur. Deliller gözden geçirilir. Sulh ve arabuluculuk konusunda taraflar teşvik edilir ve gerekirse taraflara zaman tanınır.
Usule ilişkin konularda dosya üzerinden karar verilemiyorsa veya bu konularda eksiklik olmadığı için dosyanın esasına girilecekse, ön inceleme duruşmalı yapılır.
Ön inceleme duruşması sonucunda dava şartları ve ilk itirazlar (Madde 140/1) ile hak düşürücü süre ile zaman aşımı hakkındaki itiraz
ve def’iler (m.142) karara bağlanır.
Ön inceleme aşamasında, kural olarak usule ilişkin sorunlar çözümlenir. Tarafların dilekçelerinde belirtip de o tarihe kadar vermedikleri belgeleri ve başka yerden getirilecek belgeler hakkında bilgi vermeleri istenir, bu konuda gerekirse 2 haftalık kesin süre verilir.
İddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı ön inceleme duruşmasında tamamlanmış olduğundan tahkikat aşamasına geçilmeden önce delillerin bildirilmesi aşamasının tamamlanması gerekir.
Ön inceleme duruşma tutanağı hazır bulunanlar tarafından imzalanır. Hazır bulunanlara ön inceleme tutanağının tebliği ile duruşma günün tebliği işlemi de yapılmış olur.
Ön inceleme kurumunun konuluş amacı nedeniyle bu aşamada m. 150 gereği dosya işlemden kaldırılamaz.

Asliye Hukuk Mahkemelerinde Tahkikat Duruşması (HMKm.143-293)

Hâkim tarafından ön inceleme tamamlandığında, usule ilişkin eksiklik varsa, bunlar hakkında gerekli kararlar verilir veya dava usulden karara bağlanır. Eğer usule ilişkin eksiklik yoksa ve hâkim davanın karar aşamasında olduğu sonucuna varırsa, bunu belirtmek suretiyle ve gerekli olması halinde taraflara da söz verdikten sonra kararını o anda da verebilir. Eğer tahkikat yapılması gerekiyorsa, tahkikata geçilir. Tahkikata geçecekse, ön inceleme duruşması sonunda veya daha sonra duruşma için gün tespit ederek bildirir.
Esasa ilişkin konularda, hak düşürücü veya zamanaşımı süresi ile ilgili bir sorun söz konusu ise, hâkim, tahkikatın başlangıcında önce
bu konuda inceleme yaparak gerekli kararı verir.

Asliye Hukuk Mahkemelerinde Sözlü Yargılama (HMK m. 186)

Taraflarca, artık yeni dilekçe verilmez, delil sunulmaz, tahkikat sonucu özellikle açıklığa kavuşmayan ve taraflara sorulması gereken
hususlar son kez tartışılıp değerlendirilir.

Asliye Hukuk Mahkemelerinde Hüküm (HMK m. 294-315)

Hâkim, yargılamayı sonlandıran kararını verir. Taraflar, hüküm verilmeden Kanunun aradığı gereklere (m. 307-315)uyarak sulh, kabul
veya feragat şeklinde kendi iradeleriyle yargılamayı sonlandırabilirler.
Hâkim tarafından, kanunda belirtilen şekilde tarafları da tatmin edecek, tam ve hukukî gerekçesiyle birlikte karar verilir. Gerekçeli karar, duruşmada kısa kararın açıklanmasından sonraki 1 ay içerinde kısa kararın dayanakları ile birlikte ayrıntılı olarak yazılır.
Mahkeme yazı işleri müdürlüğü tarafından hükmün taraflara tebliği konusunda gerekli işlemler yapılır, hüküm yazılıp imza edildikten ve mahkeme mührü ile mühürlendikten sonra, nüshaları yazı işleri müdürü tarafından taraflardan her birine makbuz karşılığında verilir ve bir nüshası da diğer tarafa gecikmeksizin tebliğ edilir; ancak taraflardan hiçbiri hükmü henüz almamışsa, kendiliğinden tebligat işlemi yapılmaz. İlamın alınması ile ilgili olarak m. 302 gereği taraflar harcının ödenmiş olup olmamasına bakılmaksızın ilamı her zaman alabilirler. Bakiye karar ve ilam harcının ödenmemiş olması, hükmün tebliğe çıkarılmasına, takibe konmasına ve kanun yollarına başvurulmasına engel teşkil etmez.
Gerekçeli kararın taraflarına tebliğinden itibaren yasal süre içerisinde temyiz kanun yoluna başvurulmadığı takdirde icrai sonuç doğuracak şekilde kesinleştiğine ilişkin kararın altına şerh düşülür, süre geçmesine rağmen temyiz edilmemiş ise karar kesinleştirilir.
Hüküm temyiz edilirse temyiz harç ve masrafları tahsil edilir ve dosya Yargıtay’a gönderilir.

guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments
Call Now Button
WhatsApp chat